• CorporatieGids
• Nieuws

Marco van Drogenbroek (OneXillium): Informatiemanagement is de sleutel tot digitale soevereiniteit

Geplaatst door CorporatieMedia op Friday 24 April 2026

Digitale afhankelijkheid is een thema dat bij woningcorporaties steeds hoger op de agenda staat. Waar staan je data precies, wie heeft er toegang toe en hoeveel regie heb je nog als informatie verspreid raakt over verschillende platforms en leveranciers? Tegelijkertijd zorgen geopolitieke ontwikkelingen, Europese regelgeving en groeiende zorgen over kosten en afhankelijkheid ervoor dat datasoevereiniteit steeds hoger op de agenda komt te staan. Maar hoe groot is het risico voor corporaties werkelijk, wat is de relatie met informatiemanagement en welke eerste stappen kun je zetten om weer grip te krijgen op je informatie? CorporatieGids.nl sprak hierover met Business Consultant Marco van Drogenbroek van OneXillium.

“Ik merk in mijn gesprekken met woningcorporaties dat digitale afhankelijkheid vandaag veel sterker leeft dan pakweg een jaar geleden,” begint Marco het gesprek. Waar het vroeger eerder een technisch vraagstuk was, wordt het steeds meer een strategisch thema. “Woningcorporaties vragen mij steeds vaker expliciet waar hun data staan, maar deze vraag is niet voldoende als we het hebben over digitale en datasoevereiniteit. Wat ik vaak zie, is dat woningcorporaties sterk leunen op het Microsoft-ecosysteem. Dat is logisch, want deze tools zijn er nu eenmaal en maken samenwerking eenvoudig, maar die keuze is vrij zelden bewust gemaakt vanuit een visie op controle of afhankelijkheid. Het is eerder zo gegroeid. En daar zit het probleem: men gebruikt het, maar heeft er geen echte regie over.”

Geopolitieke spanningen
Recente geopolitieke ontwikkelingen en regelgeving hebben het onderwerp daarnaast versneld: “In de afgelopen maanden komt digitale soevereiniteit in bijna ieder gesprek terug. Zaken zoals de Cloud Act, spanningen tussen Europa en de VS en recente cases hebben het bewustzijn verhoogd. Wat daarbij belangrijk is: het gaat niet alleen over veiligheid. Woningcorporaties maken zich ook zorgen over afhankelijkheid en kosten. Wat als bijvoorbeeld prijzen plots stijgen? Wat als je weinig onderhandelingspositie hebt? Dat maakt dat dit onderwerp vandaag ook op bestuursniveau speelt en niet langer bij de IT-afdeling alleen.”

Verlies van controle
Het grote risico noemt Marco het verlies van controle: “Dat uit zich op verschillende manieren. Ten eerste financieel: als je afhankelijk bent van één leverancier, heb je weinig grip op prijsstijgingen. Ten tweede operationeel: je bent afhankelijk van de beschikbaarheid en keuzes van die leverancier. Maar misschien nog belangrijker is het gebrek aan overzicht. Veel organisaties weten vandaag niet meer exact waar hun informatie staat. Door het gebruik van verschillende tools en platformen ontstaat er een wildgroei. Informatie zit verspreid over Teams, SharePoint en andere applicaties, en niemand heeft het volledige beeld.”

Sleutel tot soevereiniteit
Volgens Marco is informatiemanagement dé sleutel tot digitale soevereiniteit: “Wat ik vaak zie, is dat corporaties focussen op data in systemen zoals het ERP- of CRM-systeem. Maar de realiteit is dat een groot deel van de informatie in documenten zit, denk aan contracten, e-mails en dossiers. Als je die informatiestromen niet beheert, heb je eigenlijk geen controle. En net door de evolutie naar de cloud is dat probleem groter geworden. Er zijn meer tools, meer opslagplaatsen en dus minder overzicht. Zonder goed informatiemanagement wordt soevereiniteit eigenlijk onmogelijk.”

Bewuste keuzes
“Voor mij gaat datasoevereiniteit niet over teruggaan naar oude oplossingen zoals lokale opslag. Het gaat over bewuste keuzes maken in je architectuur. Je moet nadenken over waar welke informatie thuishoort. Ik maak daarbij vaak het onderscheid tussen samenwerking en kritische informatie. Tools zoals SharePoint zijn uitstekend voor samenwerking en tijdelijke documenten. Maar je ‘kroonjuwelen’ zoals juridische documenten, financiële gegevens of dossiers met bewaartermijnen moet je in een omgeving plaatsen waar je controle en waarborging hebt. Al meer dan twintig jaar levert OneXillium met de oplossing van WoodWing Xtendis een omgeving waarbij je niet afhankelijk bent van de techbedrijven en waarbij de Cloud Act ook geen rol speelt. In de klantengroep die OneXillium bedient, waaronder financiële instellingen zoals banken, speelt dit onderwerp al veel langer. Omdat wij voor deze groep moeten voldoen aan de strengste eisen, kunnen woningcorporaties daar ook van profiteren.”

Meer dan data alleen
Een van de eerste stappen om de regie te pakken op je data, noemt Marco bewustwording: “Stel jezelf de vraag: ben ik in controle over mijn informatie? Weet ik waar alles fysiek staat? Als het antwoord nee is, dan heb je werk aan de winkel.”

“Van daaruit moet je beginnen met inzicht creëren. Waar zit mijn informatie? Wat is het origineel? Vervolgens moet je onderscheid maken tussen verschillende soorten informatie en regels definiëren rond bewaartermijnen en verplaatsing. Datasoevereiniteit gaat daarbij verder dan data alleen. Het raakt ook processen, controle over gebruik en verwerking en overdracht van gegevens.”

Grip op informatie
OneXillium helpt woningcorporaties volgens Marco opnieuw grip te krijgen op hun informatie: “We kijken niet alleen naar tools, maar naar het volledige plaatje. Waar zit je informatie, hoe stroomt die door je organisatie en hoe kun je die beter structureren? OneXillium levert oplossingen waarbij er onafhankelijkheid is van grote buitenlandse cloudleveranciers waardoor je zeggenschap behoudt over wie toegang heeft tot de data. Hiermee voorkom je dat buitenlandse wetgeving toegang afdwingt. Ook helpen wij woningcorporaties te bepalen wat waar thuishoort, hoe je informatie borgt en hoe je dat ook aantoonbaar maakt. Het gaat dus niet om een tool implementeren, maar om regie terugbrengen.”

Klein beginnen
“Het belang van digitale soevereiniteit zal de komende jaren alleen maar toenemen,” sluit Marco af. “Organisaties zijn zich er steeds meer van bewust, maar zoeken nog naar concrete oplossingen. Mijn advies is om klein te beginnen. Ga na of je echt in controle bent over je informatie. Als dat niet zo is, start daar het gesprek. Want het probleem is er vandaag al, alleen wordt het vaak nog onderschat.”

Bron: CorporatieGids, Foto: Theo Scholten